Documentatie

Als u samenwerkt in een energiehub, deelt u duurzame energie met bijvoorbeeld andere ondernemers. U stemt de opwek en het gebruik op elkaar af. Alle energie hoeft dan niet tegelijk het overbelaste elektriciteitsnet over. En het zorgt ervoor dat de energievoorziening meer lokaal geregeld wordt (lokaal eigenaarschap).
https://www.rvo.nl/onderwerpen/energiehubs
https://www.rvo.nl/sites/default/files/2024-01/Handreiking-gemeenten-samenwerking-energiecooperaties-.pdf
Wilt u samenwerken in energiehubs? De juridische gereedschapskist helpt u daarbij. In deze ’toolkit’ vindt u modelovereenkomsten en -contracten voor de deelnemers en samenwerkingspartners van een energiehub, en tussen de energiehub en de netbeheerder.
https://www.rvo.nl/onderwerpen/energiehubs/wat-een-energiehub/juridische-gereedschapskist-energiehubs

Gemeenten en bedrijven kunnen HIRB-subsidie aanvragen. HIRB staat voor Herstructurering en intelligent ruimtegebruik bedrijventerreinen. Dit is een subsidie die je kunt aanvragen bij de provincie Noord-Holland. HIRB+ -subsidies bieden een financiële impuls waarmee de provincie de kwaliteit, duurzaamheid en toekomstbestendigheid op de bedrijventerreinen in de provincie Noord-Holland probeert te stimuleren.
https://duurzaamondernemersloket.nl/inspiratie/de-hirb-subsidies/

Kennis, netwerk en begeleiding voor toekomstbestendige bedrijventerreinen.
Uitdagingen zoals de energietransitie, netcongestie, klimaatregels en ruimtegebrek vragen om gezamenlijke oplossingen. PVB helpt parkmanagers, overheden en ondernemers om samen verduurzaming op bedrijventerreinen te realiseren – van samenwerking opstarten tot strategie, uitvoering en kennisdeling.
https://pvbnederland.nl/

Ondernemers in Noord-Holland krijgen opnieuw de kans om hun elektriciteitsverbruik efficiënter te beheren met de Subsidieregeling Oplossingen bij Netcongestie (UVR SON). Vanaf 11 februari 2025 is het mogelijk om tot €15.000 per bedrijf aan te vragen voor slimme meet- en monitoringsystemen die helpen om energieverbruik beter te spreiden en te optimaliseren. Dit draagt bij aan een duurzamer bedrijfsproces en helpt om netcongestie tegen te gaan.
https://hetcentrumvoorverduurzaming.nl/slimme-oplossingen-bij-netcongestie-de-son-regeling-is-terug/

Nu de netcongestienood hoog is, oriënteren bedrijven zich steeds vaker op gezamenlijke oplossingen om toch uit te kunnen breiden en te verduurzamen. Een van de instrumenten om te bepalen wat er op een bedrijventerrein collectief mogelijk is, is de Energie-Buurtscan van Liander.
https://energieregionh.nl/actueel/de-energie-buurtscan-bedrijven-willen-weten-waar-zij-aan-toe-zijn

Routekaart Samenwerken in energiehubs – de Nulmeting Rapport | 05-06-2024
Routekaart over het in samenhang ontwikkelen en implementeren van energiehubs, met de belangrijkste uitdagingen en kansen en het plan van aanpak.
https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2024/06/05/routekaart-samenwerken-in-energiehubs-de-nulmeting
Het doel van deze landelijke routekaart is het in meer samenhang ontwikkelen en implementeren van
energiehubs. Hij dient als een gids en brengt de huidige stand van zaken in kaart. Daarbij worden lessen uit de praktijk van verschillende programma’s en projecten gebundeld, zodat iedereen deze kennis kan gebruiken. Daarnaast zet de routekaart de belangrijkste uitdagingen en kansen voor energiehubs op een rij. Daarbij biedt de routekaart inzicht in wie er al aan deze uitdagingen werkt en wat hun plan van aanpak is. De routekaart is er voor iedereen die een stap wil zetten in de ontwikkeling van een energiehub; ondernemers, parkmanagers, dienstverleners of mensen werkzaam bij een gemeente of provincie.
https://open.overheid.nl/documenten/d124cb8e-5099-493f-9c33-89b21dc73c6e/file
en:
https://www.rvo.nl/onderwerpen/energiehubs#routekaart

Energiegemeenschappen organiseren duurzame en betaalbare energie voor gemeenten, bedrijven en burgers

Local4local betekent samen met je energiegemeenschap je eigen energievoorziening organiseren volgens je eigen spelregels tegen een prijs die je ook zelf (samen) in de hand hebt. Dit is waar we zo snel mogelijk naar toe willen als coöperatieve beweging in de energietransitie. Met een consortium van dertien partners werken we aan dit concept.
https://www.energiesamen.nu/pagina/139/energiegemeenschappen-organiseren-duurzame-en-betaalbare-energie-voor-gemeenten-bedrijven-en-burgers

Local4local in het kort

Waar gaat het om?
Het local4local-concept is gericht op een betaalbare, betrouwbare, schone, duurzame, energiezuinige en voor gebruikers en omwonenden veilige woon/energievoorziening.
Binnen dat kader zijn de volgende ontwikkelingen in onze maatschappij relevant:

• De energietransitie, die zich richt op het verlagen van de CO₂-emissies binnen onze energievoorziening
• De afnemende betaalbaarheid van onze energievoorziening.
• De sterke stijging van de kosten van het transport van energie.
• Het afnemende draagvlak voor de energietransitie.
• De opkomst van energiegemeenschappen van lokale overheden, bedrijven en burgers.

De directe aanleiding van dit project is het steeds groter wordende verschil tussen de kostprijs van de energie die de energiegemeenschappen zelf produceren en de prijs die de leden voor hun afname moeten betalen aan hun energie­leveranciers. Hieruit volgt de wens van de coöperatieve energiesector om dit fundamenteel beter te organiseren.
https://www.local4local.nu/

Energiehubs zijn lokale, collaboratieve energiesystemen waar meerdere partijen energieproductie, -verbruik en -opslag coördineren om de netcapaciteit te optimaliseren. Elke deelnemer gebruikt een lokaal EMS dat real-time gegevens doorstuurt naar een centraal Energy Hub Platform, dat de energiestromen optimaliseert op basis van de doelstellingen van de hub.
https://withthegrid.com/energiehubs/

Provincies krijgen een grote rol in het stimuleren van energiehubs; hierin leveren provincies en partners een belangrijke bijdrage aan het oplossen van netcongestie. Op 9 oktober 2024 is de Handreiking provinciale aanpak stimuleringsprogramma energiehubs gepresenteerd, waarin deze rol wordt toegelicht. Met het Stimuleringsprogramma Energiehubs wordt versnelling aangebracht in de ontwikkeling van energiehubs. Dit wordt gedaan door ontwikkeling lokaal te ondersteunen, kennis uit te wisselen en knelpunten waar nodig weg te nemen.

Energiehubs zijn gebieden waar lokaal gebruik van energie slim gekoppeld wordt aan lokale opwek en opslag. Dit is een belangrijke stap in de ontwikkeling van een nieuw, duurzaam energiesysteem. Door vraag en aanbod lokaal op elkaar af te stemmen kunnen energiehubs een rol spelen in het verminderen van de file op het stroomnet (netcongestie). Het kan helpen om bedrijven en/of woningen alsnog van stroom te voorzien. Naast elektriciteit als energiedrager kunnen ook warmte en (duurzame) gassen een rol spelen in energiehubs.
https://www.ipo.nl/nieuws/provincies-aan-de-slag-met-energiehubs
https://www.ipo.nl/media/dsxhqai4/handreiking-stimuleringsprogramma-energiehubs-2024.pdf

Door systeemintegratie verloopt de energietransitie sneller, beter en goedkoper. Om op regionaal niveau systeemintegratie te realiseren, is goede samenwerking nodig tussen initiatiefnemers van duurzame projecten, netbeheerders, gemeenten en RES-regio’s. Deze handreiking bekijkt systeemintegratie vanuit de opwek van duurzame elektriciteit. Het belang, de mogelijkheden en de barrières voor systeemintegratie worden besproken, en uitwerkingen en voorbeeldprojecten komen aan bod. (21 februari 2021)
https://energy.nl/publications/handreiking-systeemintegratie/
https://energy.nl/wp-content/uploads/handreiking-systeemintegratie_feb2021.pdf
Nederland loopt voorop in de ontwikkeling van warmteopslagtechnologie, maar de grootschalige toepassing ervan blijft achter. Juist nu de energietransitie versnelt, kan warmteopslag zorgen voor meer flexibiliteit in het energiesysteem. De Innovatieroadmap warmteopslag, een volledig herziene en uitgebreide versie van de TKI Urban Energy roadmap warmteopslag uit 2016, brengt de technische en organisatorische uitdagingen in kaart en presenteert concrete aanbevelingen: Wat is er nodig voor grootschalige implementatie van warmteopslagtechnologie in Nederland?
Innovatieroadmap warmteopslag voor de gebouwde omgeving in Nederland
12 maart 2025
https://publications.tno.nl/publication/34643404/iQlfL0PT/TNO-2024-R11963.pdf

Praktische gids voor energiegemeenschappen

Wat is een energiegemeenschap? Hoe word je als energiecoöperatie een volwaardige energiegemeenschap? Hoe pak je dat aan? Wat is energie delen?
Deze vragen komen aan bod in de Praktische gids voor Energiegemeenschappen. WarmteLokaal en Energie van Utrecht hebben deze gids in opdracht van de provincie Utrecht opgesteld. In de gids wordt ingegaan op de begrippen energiegemeenschap en energie delen en hoe dit in de Europese regelgeving en nieuwe Nederlandse Energiewet is opgenomen. Verschillende voorbeelden van Energiegemeenschappen worden toegelicht. En er wordt een aanpak geschetst voor de opzet van een energiegemeenschap, bestaande uit zes bouwstenen. Vervolgens zijn deze bouwstenen in een stappenplan verwerkt: het Energie Canvas. Dit hulpmiddel kun je gebruiken om je strategie en bedrijfsplan voor de opzet van een energiegemeenschap concreet te maken. Dit Energie Canvas is door energiecoöperatie Soester Energie (SOEN) al getest en als voorbeeld in deze gids terug te vinden. Klik op de knop hieronder om de gids te downloaden.

https://energievanutrecht.nl/praktische-gids-voor-energiegemeenschappen/
https://energievanutrecht.nl/wp-content/uploads/2025/01/Praktische-gids-voor-energiegemeenschappen-v1.0.pdf